با شایق دبیر انجمن برنج کشور. در مورد وضعیت برنج و دغدغه های آن به گفتگو نشستیم که چکیده ای از این گفتگو را می خوانید

آیا بحث ارزش افزوده به سرانجام رسید؟

در این خصوص ، وزارت دارایی آن را حذف کرد یعنی اعلام داشته ارزش افزوده را تولید کننده نباید بدهد بلکه ارزش افزوده مختص کارخانه داران یعنی بخش صنعت بود یعنی کسانی که تبدیل شالی را انجام می دادند منتهی کارخانه داران ارزش افزوده را از تولید کننده ها می گرفتند یعنی هر برنج کاری که برنج به کارخانه می برد ، کارخانه جهت تبدیل ، آن را روی دوش برنجکاران  می انداخت ، در واقع سهمی را که خودشان باید می دادند از شالیکار می گرفتند که  ما به خاطر این قضیه اعتراض کردیم البته گیلانی ها در این مورد کوتاه آمدند و خود کارخانه داران می پرداختند در مازندران هم بستگی داشت به محل یعنی در برخی شهرستان ها کارخانه داران این را از کشاورزان نمی گرفتند در بعضی شهرستان ها می گرفتند و سلیقه ای عمل می شد ولی به هر حال ما از دولت خواستیم تکلیف را روشن کند چون طبق قانون ، تولید کننده محصولات کشاورزی ارزش افزوده نباید بدهد اگر هم قرار است ارزش افزوده از وی گرفته شود از بخش صنعت آن است . وزارت دارایی وقتی دید چه در این بخش  و چه در آن بخش ، به نوعی ارزش افزوده به تولید کننده بر می گردد به طور کل این مورد را حذف کرد تا  نه از کارخانه دار و نه از کشاورز ارزش افزوده دریافت  گردد.

آیا خشکسالی و کمبود آب امسال یک تهدید برای کشاورزان و برنج کاران ما است؟

شروع امسال خوب بود . اگر چه بارندگی های اوایل سال که خیلی مثبت بود با یک مقدار سرما همراه بود که باعث شد خزانه های ما کمی لطمه ببینید  . البته این هم بر می گردد به خود کشاورزان ، چون سال ها است که کشاورزان یاد گرفتند خزانه شان را زود بگیرند تا به کشت دوم برسند و دو بارکشت برنج را داشته باشند به همین خاطر   خیلی زود سر زمین می روند یعنی  تقریبا از شب عید لذا خزانه گیری زیر نایلون یا طرح ژاپنی جا افتاده بود و این سرما بهار خسارتی نمی زد و تهدید هم نبود. منتهی این چند سالی که کشاورزها هم می خواهند زود بکارند و هم می خواهند پول نایلون ندهند نتیجتا خزانه را در فضای باز می گیرند و در نتیجه این سرما لطمه ایی به خزانه ها می زند . توصیه ام به کشاورزان این است که اگر هوای اول فروردین گرم و خوب بود گول این هوا را نخورند و به خاطر هزینه ناچیز نایلون خزانه را بدون نایلون انجام دهند . خزانه گیری شان را حتما زیر نایلون با همان روش هایی که به آنها آموخته شده ، انجام دهند ولی در هر حال این سرمای اول فصل هم خیلی جدی نبود . شروع سال خوب بود و خوشبختانه در اردیبهشت هم بارندگی های خوبی داشتیم و اگر اتفاق خاص دیگری نیفتد ، پیش بینی من این است که وضعیت تولید برنج از سال های قبل بهتر خواهد بود .

 ازسطح زیر کشت آمار دقیقی  دارید ؟

طبق آخرین آماری که از دو استان مازندران و گیلان داریم چیزی حدود 230 هزار هکتار بوده البته کمی هم تحت تاثیر جو قرار گرفته اند . مسئولین دو استان بدین صورت که چون از وزارت کشاورزی به آقایان گفته شده بود که سطح زیر کشت برنج مازندران و گیلان 230 هزار هکتار ، در سال زیاد است و به خاطرمشکلات آب این سطح را باید کاهش دهیم در آمار رسمی شان در این دو استان زیر 230 هزار هکتار گزارش شده ولی واقعیت امر همان 230 هزار هکتار  است که جمعا 460 هزار هکتار در دو استان مازندران و گیلان برنجکاری داریم .

بحث مکانیزاسیون کشاورزی را پیگیر هستید ؟

خوشبختانه بحث مکانیزاسیون با پیگیری خود آقای حجتی وزیر جهاد کشاورزی خوب پیش می رود و اعتبارات خوبی هم امسال به این بخش شده و چاره ایی نداریم جزاینکه ما کشت را مکانیزه کنیم چرا که جوانان حاضر نیستند روی زمین بروند و خانم ها هم عمده کارگرهای شالیکاری بودند ، کم کم دارند پایشان را کنار می کشند . می ماند یک مشت مردهای میانسال  و پا به سن گذاشته طبیعتا چاره ایی جز مکانیزاسیون نداریم. فقط توصیه بنده به دولت این است که کاری کند که اولا ماشین آلات در ایران تولید شود و حمایت از تولید داخلی  باید جدی گرفته شود ، دوم اینکه برای ورود ماشین آلاتی که برای شالیکاری اجتناب ناپذیر است ، مقداری هزینه تعرفه گمرک ها را پایین بیاورد تا راحت تر و با قیمت مناسبتر توزیع گردد.

بحث دیگر در مورد برنج آلوده  است ، چنین چیزی صحت دارد؟

اسفند سال 92 نمونه های آلوده در کیسه های برنج هایی که اسم ایرانی داشت ، متاسفانه دیده شد از طرفی دیگرباید بگویم خوشبختانه چون هشدار خوبی برای من و همکاران شد . برنج هایی که اعلام شد آلوده  هستند جزو بهترین برندها بودند یعنی 5 نوع از بهترین برندها و اعلام آلودگی آن ، شک برانگیز بود که چطور می شود این برنج ها آلوده باشد به همین دلیل ما با کمک دانشگاه مازندران و علوم پزشکی مازندران که واقعا باید از آنها تشکر کنم و دانشگاه علوم پزشکی گیلان نمونه برداری می کردیم ، مشخص شد برنج هایی که داخل این کیسه ها بودند اصلا آن چیزی نبود که روی کیسه ها نوشته شده بود . در مرحله بعد موسسه تحقیقات برنج موظف  شد تا یک بررسی انجام گیرد و در آنجا یک گزارش مستند هم به وزارت کشاورزی و هم به وزارت بهداشت ارائه دادند که برنج های ایرانی اصلا شرایط آلوده شدن ندارند یعنی آب هایی که برای شالیزارهای ایران مصرف می شود اصلا در معرض آلوده شدن نیست اگر جایی دیده شده برنج  آلوده است آن هم اپلودآکسین بوده در یکی از انبارها به دلیل شرایط بد نگهداری در حالیکه آن آلودگی هایی که اعلام شد اپلوداکسین نبوده جیوه، سرب و کادنیلم که سه عنصر آلودگی می باشند اصلا اثری از آن در برنج ما وجود ندارد بنابراین یقین حاصل شد که برنج های وارداتی آلوده در کیسه های ایرانی عرضه می شد به همین دلیل وزارت بهداشت کمیسیونی تشکیل داد تحت عنوان کمیسیون بهداشت برنج که کمیسیون سلامت انجمن برنج هم جزو آن بود و این کمیته بررسی هایی انجام داد و تیمی از نماینده های مجلس را به کشور هند فرستادند که آیا ما زمانی که بیشترین برنج را از هند وارد می کردیم ، مبدا آلودگی از آنجا بوده یا نه . این نماینده ها هرگز گزارشی ارائه ندادند و کاش در آن جلسه به آن نماینده مجلس که می دانم چه کسی است می گفتید و یا از وی می پرسیدید که آقای محترمی که در مجلس هستید آیا از آقایانی که به هند رفتند پرسیدید که گزارش تان را دادید یا نه . حداقل گزارش تان را به مجلس می دادید تا ما بفهمیم که برنج های آلوده از مبدا که کشور هند بود آلوده بودند یا نه و دنبال منبع آلودگی بگردیم . به هر این اتفاق مسبب خبر شد و  وزارت بهداشت در آن کمیسیون متشکل از وزارت کشاورزی ، بهداشت و نماینده های مجلس بودند . در سال 93 کلیه برنج های وارداتی موظف شدند تا گواهی سلامت و گواهی بهداشت بگیرند و آنها هم موظف به این کار شدند . از شروع سال 94 هم برنج های ایرانی که برند دارند و بسته بندی می شوند باید گواهی سلامت بهداشت از وزارت بهداشت و درمان بگیرند .

طرح شناسنامه دار شدن آن به چه گونه است ؟

از شروع سال 93  ، طرح شناسنامه  دار شدن و کد رهگیری و سلامت برنج  کلیه برنج های خارجی ای که وارد ایران می شوند، گواهی سلامت دارند و بایستی شماره گواهی و کد شناسایی را روی کیسه ها بنویسند و شروع سال 94 هم برنج های ایرانی موظف به این کار شدند .